fbpx
09 Listopad, 2019
Warszawa
9 ° C
Do góry
Image Alt

SC Beauty Magazine

Zasady pielęgnacji skóry dziecka

Przyjście na świat dziecka jest wielkim przeżyciem dla rodziców. Poza wielką radością często pojawia się również niepokój związany między innymi z odpowiednią pielęgnacją skóry maluszka. Większość rodziców zdaje sobie jednak sprawę z różnic w budowie skóry dziecka, a co za tym idzie, także w jej pielęgnacji.

Skóra noworodka jest znacznie cieńsza, więc także delikatniejsza niż u dorosłego. Związane jest to z luźniejszym ułożeniem komórek oraz niższą aktywnością gruczołów łojowych. Występuje mniejsza zawartość elastyny w tkance łącznej, która ma wpływ na sprężystość i elastyczność skóry dziecka. Skóra noworodka jest bardzo chłonna do 4 tygodnia życia, później stopniowo wykazuje coraz mniej chłonności. Potrzebuje czasu, aby rozwinąć wszystkie funkcje obronne i wytworzyć prawidłowy film hydrolipidowy na powierzchni. Z tych powodów łatwiejsze jest przenikanie drobnoustrojów oraz innych czynników drażniących.Skóra dziecka jest bardziej podatna na szkodliwe działanie promieniowania UV i temperatury, zarówno wysokiej jak i niskiej. Taka budowa skóry może prowadzić także do rozwoju różnych zmian skórnych: pęknięć, łuszczenia, zaczerwienienia, podrażnień oraz alergii. Jest podatna na choroby o podłożu alergicznym, np. atopowe zapalenie skóry, pokrzywka, wyprysk kontaktowy oraz bakteryjnym.

Każde podrażnienie skóry różnego rodzaju czynnikami drażniącymi może osłabić jej nie w pełni jeszcze rozwinięte funkcje ochronne. Pełne ukształtowanie bariery obronnej następuje w 3 roku życia dziecka, lecz należy zwrócić uwagę, że nadal jest ona cienka i delikatna. Ponieważ skórę dziecka charakteryzuje przepuszczalność gorzej radzi sobie ona z zatrzymywaniem wody w naskórku, zwiększona jest transepidermalna utrata wody, a co za tym idzie, przy nieodpowiedniej pielęgnacji zaobserwować można jej suchość i podrażnienia.

Obecnie na rynku istnieje bardzo dużo kosmetyków dla dzieci w każdym wieku, niestety nie wszystkie są dla nich odpowiednie. Dlatego dobrze jest posiadać wiedzę na temat składników kosmetycznych lub zasięgnąć porady położnej, pediatry lub dermatologa, aby uchronić dziecko przed ewentualnymi konsekwencjami źle dobranych preparatów. Jedną z najważniejszych funkcji kosmetyków dla dzieci jest nawilżanie i natłuszczanie, aby wspomóc barierę ochronną. Tę funkcję w kosmetykach pełnią emolienty tworząc na skórze film lipidowy, który zapobiega TEWL. Składniki nawilżające także mogą pozostawać na skórze i zatrzymywać wodę na powierzchni naskórka lub wnikać w głąb skóry i tam wiązać wodę.

Kolejną niezmiernie ważną rolą w pielęgnacji dziecka jest ochrona przed promieniowaniem UV. Dlatego ważne jest stosowanie kosmetyków zawierających filtry UV. Pamiętać jednak trzeba, żeby były to filtry fizyczne (odbijające światło), np. ditlenek tytanu, ponieważ ze względu na delikatność skóry filtry chemiczne, które stosować można dopiero po 4 miesiącu życia, mogą ją podrażniać. Do kąpieli wskazane jest stosowanie syndetów ze środkami natłuszczającymi, aby nadmiernie nie wysuszać naskórka. Można stosować również delikatne mydła z wyciągiem z owsa, który posiada właściwości łagodzące. Po kąpieli używamy kremów ochronnych (emulsje w/o) lub oliwek posiadających charakter hydrofobowy, aby natłuścić skórę. Do impregnacji pupy dziecka stosowane są mleczka, zasypki, oliwki, które chronią przed podrażnieniami.

Pamiętać należy, aby nie stosować wszystkiego razem. Każde dziecko reaguje inaczej i dlatego u jednego lepiej sprawdzi się zasypka, a u innego mleczko. Oliwka stosowana przez długi czas w nadmiarze może przynieść odwrotny skutek, czyli przesuszenie skóry. Po ukończeniu przez dziecko 1 roku życia można stosować chusteczki nawilżające, chyba że są one specjalnie dedykowane młodszym dzieciom.

Przez pierwsze 3 lata dzieci powinny stosować pastę do zębów niezawierającą fluoru, ze względu na możliwość jej połknięcia i wzrost stężenia tego pierwiastka w organizmie. Pamiętać należy także o pielęgnacji pępka, o której rodzice dowiadują się w szpitalu. Należy uważać, by nie podrażniać tego miejsca i odpowiednio dobierać pieluszki.

Stosując kosmetyki u dzieci należy używać jak najmniejszych ich ilości i zwracać uwagę na dokładne spłukiwanie produktów, pozostawienie nawet niedużej ilości kosmetyku w fałdzie skóry może doprowadzić do reakcji alergicznych. Rodzice powinni przywiązywać wagę do kontroli etykiet kosmetyków. Preparaty przeznaczone dla niemowląt i małych dzieci powinny zawierać substancje nawilżające i natłuszczające, a także składniki przeciwzapalne, wysuszające i łagodzące  podrażnienia, kiedy takie wystąpią. Takimi składnikami są na przykład:

  • NNKT które są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania naskórka, znaleźć je można np. w oleju sojowym. Kosmetyki zawierające naturalne oleje odbudowują płaszcz hydrolipidowy skóry i wykazują działanie natłuszczające;
  • Lanolina także wykazuje skuteczne działanie nawilżające, jest hipoalergiczna;
  • Olej mineralny wzmacnia barierę naskórkową;
  • Cynk, który ma znaczenie podczas leczenia odparzeń, ponieważ posiada funkcję wysuszającą;
  • Pantenol łagodzi podrażniania i wspomaga proces gojenia się ran;
  • Alantoina także łagodzi podrażnienia i pomaga w odnowie naskórka. 

 

W składzie preparatów kosmetycznych przeznaczonych dla dzieci powinno się unikać dużej ilości silnych konserwantów (formaldehyd), substancji zapachowych oraz sztucznych barwników ze względu na ryzyko podrażnień i uczuleń. Ponadto kosmetyki te nie powinny zawierać alkoholu, kwasu borowego i salicylowego. Ostrożnie należy postępować z kosmetykami zawierającymi aloes i rumianek, ponieważ substancje te często uczulają. Przy doborze preparatów pielęgnacyjnych należy pamiętać o tym, że dziecko może uczulić się na każdą substancję, nawet na taką która powszechnie uważana jest za niealergizującą. Z tego powodu po zastosowaniu kosmetyku trzeba bacznie obserwować reakcję skóry dziecka.

Kosmetyki dla dzieci zanim zostaną wprowadzone na rynek powinny przejść gruntowne testy, oceniające ich bezpieczeństwo podczas stosowania. Brakuje jednak przepisów określających, jakie testy producent musi wykonać. Dlatego warto zwracać uwagę na kosmetyki posiadające pozytywną opinię Instytutu Matki i Dziecka lub Centrum Zdrowia Dziecka, która jest gwarancją wysokiej jakości produktu.

Letnia pielęgnacja powinna być oparta przede wszystkim na ochronie przeciw promieniowaniu UV. Przy udziale promieni słonecznych dochodzi do syntezy witaminy D3, która potrzebna jest do wzrostu kości. Wystarczy nawet 15-minutowy spacer w pochmurny dzień, aby organizm wytworzył optymalną dawkę. Niemowlaków ani dzieci nie wolno opalać, gdyż poparzenie skóry w wieku dziecięcym zwiększa ryzyko wystąpienia czerniaka skóry. Należy stosować filtry o wysokim faktorze, nie tylko na plaży, ale także podczas zabaw na działce i zawsze gdy dziecko przebywa na słońcu. Najbardziej narażone na promieniowanie UV miejsca to ramiona i kark oraz buzia dziecka. Na spacery należy wybierać miejsca zacienione, a na plażę zabierać parasol, który chroni przed promieniami słonecznymi. Ubranie musi być dostosowane do temperatury. Często po przegrzaniu pojawiają się potówki, które powinny same ustąpić.

Zimą zmagamy się z niską temperaturą, przeszywającym wiatrem i suchym powietrzem. Przesuszona skóra jest skłonna do  podrażnień oraz zaczerwienień. Należy pamiętać, że temperatura powietrza w mieszkaniu nie powinna przekraczać 21˚C. Ważne jest również nawilżanie powietrza. Wskazane jest stosowane preparatów lipidowych przed wyjściem na spacer, szczególnie na odsłoniętych partiach ciała. Nawilżanie można regulować także od wewnątrz stosując odpowiednią dietę bogatą w owoce cytrusowe, suszone morele, rodzynki, melony, a także marchew, pomidory i szpinak.

Kąpiel niemowlaka powinna odbywać się o  stałej porze, najlepiej przed wieczornym karmieniem. Na dno wanienki dobrze jest położyć pieluchę, aby dziecko nie ,,ślizgało się” w niej. Zaczynamy od umycia twarzy za pomocą wacika z wcześniej przygotowaną przegotowaną wodą. Delikatnie przecieramy nim oczy od zewnętrznego do wewnętrznego kącika. Następnie płuczemy głowę, a resztę ciała myjemy przy pomocy miękkiej myjki. Dopóki kikut pępka nie odpadnie, nie należy go nadmiernie moczyć. Po wyjęciu dziecka z wanienki i delikatnym wytarciu ręcznikiem można obejrzeć dziecko czy nie ma niepożądanych zmian na skórze. Można też obciąć paznokcie odpowiednimi nożyczkami. W zależności od potrzeby stosujemy oliwkę, zasypkę lub inne kosmetyki. Należy pamiętać, aby ich nie nadużywać.

Obszarem najbardziej narażonym na odparzenia i podrażnienia jest ubrana w pieluszkę pupa dziecka. Pieluszka stwarza dobre warunki do rozwoju bakterii, które są przyczyną stanów zapalnych. Skóra ciągle okryta pieluszką ma mniejszy kontakt z powietrzem, co spowalnia gojenie się występujących objawów odparzenia tzw. pieluszkowego zapalenia skóry, które przebiega w następujący sposób:

  • Pojawia się zaczerwienienie skóry;
  • Zaczerwienienie nabiera intensywnego koloru;
  • Skóra zaczyna się ,,marszczyć”;
  • Pojawiają się drobne krostki i ranki na mocno czerwonej skórze. 

 

Najczęściej zapalenie przybiera postać zmian o charakterze rumieniowym, rumieniowo- złuszczającym i rumieniowo – sączącym. Taki stan powoduje, że dziecko odczuwa ból. Najpierw należy umyć dokładnie miejsca odparzenia stosując bardzo łagodny środek. Ważne, aby skóra dobrze wyschła, ponieważ wilgoć pomaga rozwijaniu się drobnoustrojów.

Najlepiej używać papierowych ręczników lub chusteczek. Skórę należy osuszać nie pocierając jej, a jedynie dociskając delikatnie chusteczkę do ciała, a następnie zastosować krem na odparzenia i dostarczyć skórze jak największy dostęp powietrza. Jeśli objawy nie ustępują należy zgłosić się do lekarza. Wynika z tego, że bardzo ważne są: dobór odpowiednich pieluszek oraz zmiana ich tak często, jak jest to konieczne.

Delikatna i wrażliwa skóra dziecka odbiera wszystkie bodźce z zewnątrz. Właśnie poprzez dotyk czuje się pewnie i bezpiecznie. Jako forma bliskości oraz umacniania więzi rodzicielskich zalecany jest masaż. Masaż stymuluje wiele sfer rozwojowych dziecka – sferę fizyczną, psychiczną i intelektualną. Skupiając się na sferze fizycznej przynosi następujące korzyści:

  • stymuluje rozwój motoryki dziecka;
  • wpływa na zwiększenie siły masy mięśniowej dziecka oraz poszerzenie zakresu ruchów;
  • w połączeniu z dostosowanymi do wieku dziecka ćwiczeniami kształtuje się elastyczność ciała niemowlęcia masaż brzucha i jego okolic jest zalecany w dolegliwościach trawiennych oraz kolkach, wzdęciach czy problemach z wypróżnianiem;
  • pobudza układ oddechowy, tym samym rozwój wydolności oddechowej;
  • poprawia ukrwienie skóry i pobudza krążenie krwi;
  • podnosi odporność organizmu. 

 

Istnieje wiele technik masażu odpracowanych z myślą o dzieciach, w Polsce najpopularniejszym jest masaż Shantala, który jest starożytną techniką masażu niemowląt oraz dzieci, wprowadzony do Europy przez położnika Frederique’a Leboyera.

Pomimo rozpowszechniania wiedzy na temat pielęgnacji dzieci w różnych okresach życia przez różne organizacje i placówki rodzice nadal popełniają wiele błędów. Oto najczęstsze z nich:

  • Za ciepła woda do kąpieli – rodzice bojąc się o to, żeby dziecko się nie przeziębiło stosują często za ciepłą wodę. Gorąca woda wysusza skórę, łatwo też o poparzenie. Idealna temperatura kąpieli to ok. 37˚C. Lepiej sprawdzać ją termometrem niż ręką;
  • Nadmiar kosmetyków – zbyt duża ilość kosmetyków może podrażnić skórę dziecka lub nawet wywołać uczulenie. Przy dużej ilości szamponu zwiększa się ryzyko dostania się go do oczu podczas spłukiwania;
  • Oliwka na potówki – nie jest dobrym rozwiązaniem, ponieważ jeszcze bardziej utrudnia dostęp powietrza do skóry;
  • Stosowanie mydła w kostce – tradycyjne mydło bardzo wysusza naskórek, ponieważ alkalizuje skórę;
  • Krem + oliwka + zasypka – stosowanie tych kosmetyków razem prowadzi do powstawania ,,klusek” które podrażniają skórę;
  • Każdy kosmetyk z innej firmy – najlepiej działają kosmetyki z jednej serii, gwarantują, że składniki są ze sobą kompatybilne.